Awers to przód czy tył? Wyjaśnienie pojęć numizmatycznych

Awers to przód monety, czyli jej strona główna. Rewers jest stroną odwrotną, nazywaną potocznie tyłem. Właściwe rozróżnienie nie zawsze wynika jednak z tego, gdzie znajduje się nominał. O tym, która strona jest awersem, decyduje przede wszystkim jej funkcja i umieszczone na niej oznaczenia.

Jak odróżnić awers od rewersu?

Awers przedstawia informacje związane z emitentem monety, czyli państwem lub instytucją, która ją wydała. Zwykle znajdują się na nim symbole państwowe, godło, nazwa państwa, wizerunek władcy albo innej ważnej postaci oraz znak mennicy. Z tego powodu określa się go jako stronę główną i formalnie ważniejszą.

Rewers zawiera zazwyczaj nominał oraz motyw dekoracyjny, figurę, roślinę, budowlę lub scenę okolicznościową. Taki układ jest częsty, ale nie stanowi zasady bez wyjątków. Na polskich monetach okolicznościowych i kolekcjonerskich nominał może znajdować się na awersie. Dlatego samo umieszczenie liczby oznaczającej wartość monety nie wystarcza do rozpoznania jej strony.

Najważniejsze różnice można ująć tak:

• Awers – strona główna, związana z emitentem i symboliką państwową.
• Rewers – strona odwrotna, zwykle z nominałem i motywem zdobniczym.
• Nominał – może występować na rewersie, ale w niektórych emisjach znajduje się także na awersie.
• Banknot – opisuje się jako mający przód i tył, a nie awers i rewers.

W odniesieniu do banknotów terminy „awers” i „rewers” są uznawane za niepoprawne w fachowym nazewnictwie. Należy mówić o przedniej i tylnej stronie banknotu. Potoczne używanie określeń numizmatycznych wobec banknotów może się zdarzać, ale nie odpowiada zalecanej terminologii.

Rant monety i specyfika monet euro

Moneta ma także trzecią część, czyli rant. To jej bok lub obrzeże. Może być gładki, karbowany albo ozdobiony napisem wklęsłym lub wypukłym. Rant pełni funkcję zabezpieczającą, dekoracyjną, a karbowanie może ułatwiać rozpoznawanie nominałów osobom z dysfunkcją wzroku.

W przypadku monet euro stosuje się bardziej precyzyjny podział. Awersem jest strona narodowa, wskazująca państwo emitujące monetę, natomiast rewersem jest strona wspólna, europejska. Na stronie narodowej znajdują się motywy wybrane przez dany kraj, a strona wspólna nawiązuje do Europy i jedności Unii Europejskiej. Zatem także tutaj awers oznacza przód monety, choć jego rozpoznanie opiera się na tym, że jest to strona narodowa.