Łańcuchy śniegowe – kiedy można używać i jak je zakładać?
Łańcuchy śniegowe można stosować wyłącznie na drodze pokrytej śniegiem lub lodem. W Polsce ich użycie jest obowiązkowe na odcinkach oznaczonych znakiem C-18, który nakazuje założenie ich na co najmniej dwóch kołach napędowych. Gdy nawierzchnia jest czysta, łańcuchy trzeba zdjąć.
Kiedy można używać łańcuchów śniegowych?
Art. 60 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym dopuszcza używanie łańcuchów przeciwpoślizgowych tylko na drodze pokrytej śniegiem. W praktyce oznacza to, że zakłada się je wtedy, gdy opony nie zapewniają wystarczającej przyczepności na śniegu, ubitym śniegu lub oblodzonej nawierzchni.
Obowiązek wynika ze znaku C-18 „Nakaz używania łańcuchów przeciwpoślizgowych”. Po jego minięciu kierujący musi używać łańcuchów przynajmniej na dwóch kołach napędowych, nawet jeśli samochód ma napęd na cztery koła. Znak najczęściej spotyka się w górach, na stromych podjazdach i drogach prowadzących do ośrodków narciarskich.
Na odśnieżonym asfalcie jazda z łańcuchami jest niedozwolona. Metalowe elementy mogą niszczyć nawierzchnię, opony, felgi, zawieszenie oraz elementy układu hamulcowego i czujników. Łańcuchy należy zdjąć, gdy droga przestaje być pokryta śniegiem lub lodem.
Przepisy dotyczące łańcuchów w Polsce i Europie
Obowiązek używania łańcuchów trzeba odróżnić od obowiązku ich posiadania. Sam fakt przewożenia kompletu w bagażniku nie oznacza jeszcze konieczności montażu. Decydują warunki drogowe oraz oznakowanie, a w niektórych państwach także przepisy regionalne i sezonowe.
| Kraj | Obowiązek lub zasada | Uwagi |
|---|---|---|
| Polska | Znak C-18 nakazuje użycie łańcuchów na co najmniej dwóch kołach napędowych. | Łańcuchy są dozwolone tylko na drodze pokrytej śniegiem. |
| Niemcy | Obowiązek jazdy w łańcuchach wynika ze znaku 268. | Dotyczy także samochodów z napędem 4×4. Maksymalna prędkość wynosi 50 km/h. |
| Austria | Na oznakowanych, zaśnieżonych lub oblodzonych odcinkach trzeba założyć łańcuchy na co najmniej dwa koła napędowe. | W przypadku samochodów osobowych stosuje się łańcuchy zgodne z normą ÖNORM V5117. Przed wyjazdem trzeba sprawdzić bieżące wymogi lokalne. |
| Czechy | Na oznakowanych odcinkach w warunkach silnych opadów śniegu lub gołoledzi może obowiązywać jazda w łańcuchach. | Decydują znaki i aktualny stan drogi. |
| Włochy | Obowiązek może wynikać z przepisów regionu lub oznakowania drogi. | W wybranych miejscach wymagane jest posiadanie łańcuchów w określonym okresie, dlatego przed wyjazdem trzeba sprawdzić trasę. |
Przepisy zagraniczne mogą zmieniać się zależnie od regionu, masy pojazdu, pory roku i rodzaju drogi. Przed wyjazdem w Alpy lub inne rejony górskie sprawdź wymagania obowiązujące na całej planowanej trasie, a nie tylko w państwie docelowym.
Jak założyć łańcuchy śniegowe?
Łańcuchy montuje się na kołach osi napędowej. W samochodzie z napędem na przednią lub tylną oś zakłada się je na odpowiednią parę kół. W przypadku napędu 4×4 trzeba postępować zgodnie z instrukcją pojazdu, ponieważ producent może wymagać montażu na wszystkich kołach albo wskazać konkretną oś.
- Zatrzymaj samochód w bezpiecznym, równym miejscu, najlepiej poza pasem ruchu. Włącz światła awaryjne i ustaw trójkąt ostrzegawczy, jeśli sytuacja tego wymaga.
- Rozłóż łańcuchy i sprawdź, czy nie są skręcone ani uszkodzone. Załóż je na koła napędowe zgodnie z instrukcją producenta.
- Połącz elementy mocujące i napnij łańcuch. Powinien przylegać do opony, ale nie może blokować jej ruchu ani dotykać elementów nadkola.
- Przejedź kilkadziesiąt metrów, zatrzymaj się w bezpiecznym miejscu i sprawdź naciąg. W razie potrzeby popraw mocowanie.
- Jedź płynnie, bez gwałtownego przyspieszania, hamowania i skręcania. Nie przekraczaj prędkości wskazanej przez producenta, a w żadnym przypadku 50 km/h.
Przy założonych łańcuchach droga hamowania nadal może być długa. Należy też sprawdzić w instrukcji auta, czy dany model dopuszcza ich stosowanie i czy nie ma ograniczeń związanych z rozmiarem ogniw, felgami lub systemami ESP i ABS.
Ostrzeżenie: nie jedź na łańcuchach po czystym asfalcie. Grozi to uszkodzeniem opon, felg, zawieszenia i elementów nadkola, a także niszczeniem nawierzchni oraz mandatem. Gdy kończy się zaśnieżony odcinek, zatrzymaj się w bezpiecznym miejscu i zdejmij łańcuchy.
Co sprawdzić przed zakupem i wyjazdem?
Przed wyjazdem w góry skontroluj kilka parametrów, które decydują o dopasowaniu i bezpieczeństwie użytkowania:
- Rozmiar opon – wybierz łańcuchy przeznaczone dokładnie do oznaczenia znajdującego się na boku opony.
- Instrukcja pojazdu – sprawdź, czy producent dopuszcza łańcuchy oraz na której osi można je montować.
- Przestrzeń w nadkolu – przy małym prześwicie mogą być wymagane łańcuchy o cienkich ogniwach albo rozwiązanie wskazane przez producenta.
- Rodzaj napędu – w samochodach 4×4 nie wybieraj miejsca montażu wyłącznie na podstawie własnej oceny.
- Stan zestawu – sprawdź ogniwa, zamki i napinacze przed ruszeniem.
- Montaż na sucho – przećwicz zakładanie przed podróżą, ponieważ robienie tego pierwszy raz w śniegu i mrozie jest znacznie trudniejsze.
Najbezpieczniej przewozić komplet dopasowany do konkretnego auta i opon, nawet gdy na początku trasy droga jest przejezdna. Łańcuchy zakłada się dopiero wtedy, gdy wymagają tego warunki lub znak C-18, a zdejmuje natychmiast po wjechaniu na czystą nawierzchnię.
Artykuł ma charakter informacyjny. Przed podróżą sprawdź aktualne przepisy obowiązujące w kraju i regionie, przez który planujesz przejazd, oraz zalecenia producenta pojazdu i łańcuchów.
